به گزارش خبرنگار ایلنا، فیلم کوتاه موتور محرک سینما محسوب می‌شود؛ فیلم کوتاه شرایطی را ایجاد می‌کند که قابلیت‌های سینما را افزایش دهد. جسارت فیلمساز در فیلم کوتاه به بالاترین حد خود خواهد رسید و فیلم‌های کوتاه پیشنهادات جدیدی به جریان اصلی سینما ارائه می‌کنند. درواقع این یکی از اهداف اصلی تولید فیلم کوتاه است. اما سینماگران این حوزه در تنگنای مالی، کمبود مخاطب و ضررهای اقتصادی قرار گرفته‌اند. در این میان؛ حمایت سازمان صداوسیما، نهادهای دولتی و انجمن‌های سینمایی می‌تواند بر کاهش مشکلات مالی، جبران هزینه تولید و جذب مخاطبان برای این سینما کمک کند. 

آثار فیلمسازان فیلم کوتاه، درخشان است 
مهدیه محمدی، کارگردان فیلم «آخرین شیهه اسبی که خواب پروانه شدن دیده بود» درباره تاثیر اکران فیلم کوتاه در دیده شدن و درآمدزایی سینمای کوتاه به ایلنا گفت: شرایط فعلی سینما به گونه‌ای است که حتی برای فیلم‌های سینمایی نیز مخاطب چندانی وجود ندارد، فیلم کوتاه که جای خود را دارد. 

او افزود: فیلم کوتاه مخاطب خاص دارد. به طور کلی بحث درآمدزایی در این زمینه مطرح نیست. حتی اگر درآمدی هم از اکران فیلم کوتاه کسب شود، مبلغ آن بسیار ناچیز است و حتی بخش کوچکی از هزینه تولید فیلم را هم پوشش نمی‌دهد. 

محمدی گفت: به هرروی اکران فیلم کوتاه برای تهیه کننده و کارگردان آن اعتبار خوبی کسب می‌کند. مخاطبان فیلم کوتاه نیز بیشتر به تماشای آن علاقمند می‌شوند. البته من در جشنواره فیلم کوتاه چین حضور داشتم و از تاثیر اکران فیلمم در ایران بی‌خبرم. تاکنون جشنواره‌های بین‌المللی بسیاری دعوت شدم و این بارهم در هجدهمین جشنواره فیلم «تصویر جوانان» در شهر شنزن حضور داشتم که جایزه بهترین فیلم‌برداری را دریافت کرد. 

او درباره تاثیر اکران فیلم‌های کوتاه بر کیفیت این آثار بیان کرد: این مساله دوجانبه است؛ هم کیفیت تولید بالا موجب اکران فیلم‌های کوتاه می‌شود و هم اکران فیلم‌های کوتاه انگیزه‌ای برای افزایش کیفیت تولید آن‌ها در آینده می‌شود. مثلا براساس کیفیت فیلم، فیلم‌های کوتاه را برای اکران گروهی انتخاب می‌کنند. از سویی دیگر باید چرخه‌ای وجود داشته باشد که تهیه کنندگان و کارگردانان تشویق بشوند تا آثار حرفه‌ای تولید کنند. 

محمدی گفت: به نظر می‌رسد با اکران بسته‌های فیلم کوتاه، آمار مخاطبانش افزایش یافته باشد اما همچنان این حوزه مخاطبان خاص خود را دارد و در سطح عمومی جامعه تصور نمی‌کنم مردم علاقه چندانی به تماشای فیلم کوتاه داشته باشند. عموم جامعه معمولا فیلم‌های بلند و سریال‌های طولانی را تماشا می‌کنند نه فیلم‌های کوتاه. 

او درباره وضعیت فیلم کوتاه در ایران بیان کرد: به نظرم سینمای کوتاه ایران در جایگاه خوبی است، البته من هیچ آمار دقیقی در این‌باره ندارم اما فیلم‌های کوتاهی که تماشا کرده‌ام معمولا آثار درخشانی بودند. در جشنواره‌های بین‌المللی فیلم نیز فیلم‌های کوتاه ایرانی می‌درخشند و موفق به کسب جوایز جهانی می‌شوند. 

محمدی گفت: فیلم‌های کوتاه ایرانی از سطح کیفی خوبی برخوردارند. 

اقتباس آزاد از مغازه خودکشی
پیام کردستانی، کارگردان فیلم کوتاه «خودکشی به سبک نیچه» به ایلنا گفت: همواره فیلم کوتاه اساسا موتور محرک سینما محسوب می‌شود؛ فیلم کوتاه شرایطی را ایجاد می‌کند که قابلیت‌های سینما را افزایش دهد. جسارت فیلمساز در فیلم کوتاه به بالاترین حد خود خواهد رسید و فیلم‌های کوتاه پیشنهادات جدیدی به جریان اصلی سینما ارائه می‌کنند. درواقع این یکی از اهداف اصلی تولید فیلم کوتاه است. 

او افزود: در ایران ساختار تولید و صنعت فیلمسازی ما به طور کلی معیوب است و فیلم کوتاه نیز به عنوان بخشی از این صنعت، معایبی دارد. یکی از دلایل این امر آن است که هیچ حمایتی از آن صورت نمی‌گیرد. سالانه صدها فیلم کوتاه در ایران تولید می‌شود که بخش زیادی از این فیلم‌ها اکران نشده و صرفا آرشیو می‌شوند. 

کردستانی گفت: حلقه آخر مخاطب است که باید اثر را ببیند، حتی اگر به عنوان زیرساخت فرهنگی به آن بنگریم، هدف نهایی ساخت یک اثر سینمایی، دیده شدن است. باید فیلم کوتاه دیده شود، نقد شود و گفت‌وگویی پیرامون آن صورت بگیرد؛ اما این اتفاق رخ نمی‌دهد. 

او افزود: تعداد بسیار معدودی از فیلم‌ها شانس نمایش در فستیوال‌هایی مانند تهران یا منطقه‌ای را تنها در یک یا دوسانس دارند. ما هم این شانس را داشتیم که برای ۶ فیلم در بسته پرسونا یک اکران عمومی در سینمای هنر و تجربه بگیریم اما بسیاری از فیلم‌هاس کوتاه هرچندبا کیفیت بالا چنین شانسی را ندارند و از نعمت تماشای مخاطب محروم می‌مانند. در حقیقت این مساله به دلیل چرخه معیوب حوزه فیلم کوتاه رخ می‌دهد. 

کردستانی گفت: حتی حمایت نهادهایی مانند انجمن سینمای جوان یا سوره نیز نمی‌تواند تمامی هزینه‌های تولید فیلم را پوشش دهد و فیلمساز به ناچار باید بخشی از هزینه تولید را شخصا پرداخت کند. این امر موجب شده هم کیفیت تولیدات کاهش یابد و هم کمیت و تعداد آن‌ها. 

او افزود: اکران فیلم‌های کوتاه اگرچه اندک درآمدی دارد اما برای فیلم‌هایی که هزینه بالایی داشته و اصطلاحا تولید سنگینی دارند، اکران بخش کوچکی از هزینه را جبران می‌کند. از سویی دیگر هزینه دلار همواره رو به افزایش است و ممکن است ۱۵ هزار دلار برای یک فیلم هزینه کنید و ۳ سال بعد با دریافت جایزه در جشنواره‌های سینمایی و اکران فیلم، درآمدی کسب کنید اما باتوجه به تورم و چرخه اقتصادی بازهم ضرر کرده‌اید. 

این فیلمساز فیلم کوتاه راهکار این امر را خریداری فیلم‌های کوتاه توسط سازمان صدا و سیما دانست و گفت: در ایران تلویزیون ساختار درستی ندارد اما در اروپا شبکه‌های تلویزیونی باکس‌هایی برای نمایش فیلم کوتاه دارند و برای پخش فیلم، مبلغی پرداخت می‌کنند، یا خطوط هوایی فیلم‌ها را خریداری می‌کنند و نمایش می‌دهند. 

او افزود: نام فیلم من درواقع یک پارادوکس یا نقیضه است؛ همه می‌دانیم نیچه خودکشی نکرد. این نام برای جلب توجه مخاطب انتخاب شده است. داستان درباره مغازه‌ای است که داروی خودکشی می‌فروشد و مردم نیز با نسخه پزشک از آن مغازه دارو می‌خرند. فضای فیلم فانتزی است. یکی از بیماران که تنها قابله شهر است، نسخه‌ای برای «خودکشی به سبک نیچه» می‌آورد؛ ازطرفی همسر دکتر داروساز باردار است. بنابراین دکتر تلاش می‌کند مانع خودکشی قابله شود و درپی راهی برای منصرف کردن اوست. 

کردستانی گفت: این فیلم اقتباسی آزاد از کتاب مغازه خودکشی است. به نظر می‌رسد اقتباس تئاتری نیز از آن صورت گرفته است. 

موفقیت فیلم کوتاه به دلیل فیلمسازان است
یاسر خیر، کارگردان فیلم کوتاه «سربسته» به ایلنا گفت: فیلمسازی را از سال ۱۳۸۳ در انجمن سینمای جوانان ایران شروع کردم و بعد از ساخت چندین فیلم مستند، «سربسته» دومین فیلم کوتاه داستانی‌ام است. 

او درباره ایده این فیلم بیان کرد: ایده این فیلم از تجمیع چند خاطره که در دوران سربازی برای خودم و دوستانم پیش آمد الهام گرفته شد، سپس به روی کاغذ آمد، دراماتیزه و در نهایت به فیلم تبدیل شد. در ساخت هم به جز بازیگران که از حرفه‌ای‌های تئاتر هستند، باقی عوامل سازنده از میان دانشجویان جوان دانشگاه سوره انتخاب شدند که میانگین سنی‌شان حدود ۲۱ سال و کار با آن‌ها تجربه بسیار جالبی بود. از آن‌ها بسیار ممنونم که کمک کردند فیلم کوتاه سربسته ساخته شود. 

خیر گفت: ایده اولیه ما بر این بود که چند فیلم کمدی متفاوت را کنار هم جمع و یک باکس کمدی «متفاوت با جریان روز»، اکران کنیم ولی تعداد فیلم‌های کوتاه کمدی، که نگاه و جهان بینی خاصی داشته باشند بسیار کم بود و در نهایت با دوستانمان به این نتیجه رسیدیم که چند فیلم کوتاه با ساختارهای متفاوت که نگاه عمیقی به انسان و مسائل انسانی دارند در یک باکس جمع شوند و به شکل یک بسته فیلم کوتاه به دست مخاطب برسد. البته فیلم‌های کوتاه ضعف‌ها و اشکالاتی دارد اما می‌تواند پیشنهاد تازه‌ای برای مخاطب امروز باشد که دلش می‌خواهد تجربه‌های متفاوتی را روی پرده ببیند. بنابراین در کنار همه فیلم‌های روز، پرسونا می‌تواند پیشنهاد ما شش فیلمساز برای مخاطب کنجکاو امروز باشد. 

او افزود: هرگونه اکران و شرایطی که کمک کند فیلم کوتاه بیشتر دیده شود، بیشتر قضاوت شود و بیشتر نقد شود، به فیلم کوتاه و فیلمساز کوتاه کمک می‌کند تا عکس العمل‌های متفاوت مخاطب‌اش را دریافت کند و این در درازمدت باعث می‌شود که فیلمساز ارزیابی درست‌تری از توان فیلمسازی و کیفیت فیلم‌اش داشته باشد. 

اکران بسته‌های فیلم کوتاه و افزایش مخاطبان
خیر درباره تاثیر اکران بسته‌های فیلم کوتاه در گروه سینمایی هنر و تجربه بر بهبود ارتباط مخاطب با سینمای کوتاه بیان کرد: ارتباط مخاطب با فیلم کوتاه همیشه ثابت نبوده و نیست و با نوسانات جامعه دچار تغییر می‌شود. فیلم کوتاه تافته جدابافته از جامعه نیست و بخشی از این جامعه است و با ثبات و یا بی‌ثباتی جامعه دستخوش تغییر می‌شود. ولی در مجموع می‌توان گفت اگر اکران فیلم کوتاه همیشگی و با ثبات باشد به مرور در سبد فرهنگی مخاطبانش جا باز می‌کند. 

او درباره سطح کیفی سینمای کوتاه ایران گفت: سطح فیلم کوتاه وابسته به جامعه، اقتصاد، سیاست و فرهنگ کشورمان است. فیلم کوتاه بخشی از این اکوسیستم است و با تغییراتی در سرزمین پر تغییر ایران، دچار دگرگونی می‌شود. بنابر آنچه از دو دهه پیش تا به امروز شاهد بودم، هیچ‌گاه با یک تولید و پخش سیستماتیک فیلم کوتاه در کشورمان طرف نبوده‌ایم و اگر موفقیتی در این عرصه حاصل شد، به دلیل خلاقیت، کوشش و استقامت خود فیلمساز و دوستان همراهش بوده است. 

خیر افزود: نقطه قوت فیلمسازان کوتاه، عشق و علاقه و ادامه دادن این مسیر با همه مشکلاتش است و نقطه ضعف بسیاری از فیلمسازان نداشتن پشتوانه نظری برای کاری که انجام می‌دهند، است. 

او گفت: شرایط به نسبت سال‌های قبل پیچیده‌تر شده، جامعه در حال پوست اندازی است، حجم تغییرات روز به روز شده. با این حال جشنواره‌های رسمی همچنان اصرار دارند که قوانین و محدودیت‌های قدیمی‌شان را حفظ کنند. از طرفی تکنولوژی ساخت و تولید و پخش فیلم کوتاه تغییر کرده و می‌توان بدون حمایت و اجازه بخش رسمی فیلم ساخت و پخش جهانی کرد. این میان نوعی دوپارگی به وجود آمده است. اکثریت فیلمسازان کوتاه می‌خواهند بدون محدودیت فیلم بسازند و پخش داخلی و جهانی غیر رسمی داشته باشند و بدین ترتیب جشنواره‌های رسمی و دولتی هر سال فیلمسازان زیادی را از دست می‌دهد و به بخش غیر رسمی و خصوصی، فیلمسازان بیشتری علاوه می‌شوند. 

خیر درباره چالش‌های پیش روی سینماگران فیلم کوتاه، بیان کرد: اگر چند سال پیش این سوال را می‌پرسیدید می‌گفتم سانسور، ولی با رشد تکنولوژی، امروز دیگر مرزی برای فیلمسازی وجود ندارد و هر فیلمی می‌تواند تولید و در هر کجای دنیا پخش شود. بنابراین مهمترین چالش امروز فیلم کوتاه، تامین سرمایه برای تولید است. چالش‌های دیگر مربوط به زیباشناسی و بخش تولید و ساخت آن است که نیازمند مطالعه، زندگی کردن و دیدن و ادراک عمیق جهان اطراف است.